Medeniyet Mühendisleri
Soru - Cevap => Serbest Kürsü => Konuyu başlatan: asaatci - 15 Temmuz 2016, 11:18:55
-
Mezun oldum nerelerde çalışabilirim?
Yeni mezun meslektaşlarıma ithafen..
Arkadaşlar hepiniz diplomanızı aldınız ve iş kalemi çok geniş olan inşaat sektöründe doğru seçimi yaparak emeklerinizin karşılığını almak için bekliyor,fikirleşiyorsunuz.
Sizlere basit bir anlatımla sektörde çalışabileceğiniz yerleri ve sorunlarını kendi tecrübelerim ve arkadaşlarımın tecrübelerinden faydalanarak söyleşi şeklinde aktarmaya çalışacağım.
Faydalı olması dileğimle..
1- Proje Ofisleri (konut tipi üst yapı projeleri yapan şirketler)
Proje ofislerinde çalışmak demek mimar ile koordinasyon içerisinde çalışarak uygulama projelerinin hazırlanması demektir. Okulda kısmen öğretilen idestatik, sta4cad programlarını deprem yönetmeliği ile harmanlayarak ustalaşmanız demektir. Unutmayın ki iyi bir teknik bilgi ve yönetmelik bilgisi gereklidir. Eğer çalışmayı düşündüğünüz şirket sadece özele değil kamuya da iş yapıyorsa Etabs, Sap2000, xstell ile de ilgilenmeye hazır olun. Sadece özel şahıslara değil kamu proje ihalelerine de giren şirketlerde çalışmak daha akıllıca olacaktır. Aksi taktirde eğer çalıştığınız belediye idestatik veya sta4cad yeterli olarak görüyorsa sadece bu iki programda kendinizi geliştirmiş olursunuz. Bu sizin için dezavantajdır çünkü yıllarca düşük bir maaşa çalışmayacağınızdan kendi ofisinizi açmayı düşüneceksiniz. Fakat orda bir sorun var. Çünkü her ilde bu piyasayı eline almış birkaç kişi var ve müthiş kırımlar ile proje yapıyorlar. Üstelik proje bedelini inşaat bittikten sonra alanlar dahi var. Hatta artık yapı denetimler ve proje ofisleri aynı çatı altında çalışıyor. Yapı denetimi verene projeyi bedava yapan ofisler var. Bu nedenle müteahhitler kolay kolay projesini yapan mühendisten vazgeçmez.
Kamuya proje yapan bir şirkette çalışırsanız öğrendiğiniz Etabs, Sap2000, Xstell gibi programlar ile kendi ofisinizi açarsanız kamu proje ihalelerine girebilirsiniz. Emin olmamakla birlikte kamu kuruluşlarının bazılarının sta4cad kabul ettiği bazılarının hesap raporlarında etabs raporu istediğini duymuştum. Yanlışım varsa bilgisi olan arkadaşlardan ricam uyarmalarıdır.
Ayrıca proje ofislerinde müteahhit ile çokça muhatap olacağınızı unutmayın. Bizleri en çok rahatsız eden konu hemen herkesin müteahhit olabilmesi ve seçimi kendisi yaptığı için hiçbir şey bilmeden kendisinde mühendisin ve mimarın işine müdahale etme hakkı bulmasıdır.
Proje ofislerinde bakanlığın belirlediği asgari proje bedelleri üzerinden büyük kırımlar ile hizmet verilmektedir. Bu nedenle çalışan mühendisler de asgari ücret hatta daha düşük ücretlerle çalıştırılmaktadır. Bu sorunun düzelmesi için çözüm önerimi yazının sonunda paylaşacağım.
2- Şantiye Şefliği (özel projeler)
Şantiye şefliği yapacaksanız öncelikle şantiye şefliği sayı ve m2 sınırını bilmeniz gerekir.
4708 sayılı Yapı Denetim Kanunu’nda belediye ve mücavir alan sınırları içinde 200 m2’yi geçen her yapının inşaatında Şantiye Şefi bulundurma zorunluluğu getirilmiştir. Şantiye şefliği yapacak mühendisler, “Yapı Müteahhitlerinin Kayıtları İle Şantiye Şefleri Ve Yetki Belgeli Ustalar Hakkında Yönetmelik” te Şantiye Şeflerini m2 ve sayı olarak kısıtlamıştır.
Mimar veya mühendis unvanlı şantiye şeflerinin aynı anda üslenebileceği işlerin toplamı 30.000m2 yi geçemez. Ancak yapım işinin tek ruhsata bağlı veya toplu yapı niteliğinde olması halinde 30.000m2 yi geçmeme şartı aranmaz.
Şantiye şefi, görev yaptığı ilin sınırları dışında başka bir ilde görev üstlenemez ve bu Yönetmelikte belirtilen toplam m2 sınırları aşılmamak kaydıyla aynı anda en fazla beş ayrı yapım işinin şantiye şefliğini üstlenebilir.
Evet yönetmelikte belirtilen sınırları öğrendik.
Peki özel projelerde (yap-satçı müteahhit işinde) şantiye şefi olmak ne kadar mantıklı?
Bu konuda da seçimi yapan ve piyasayı belirleyen kişi müteahhit maalesef. İşin herhangi bir teknik kısmı olmadığından orayı pas geçerek kısaca süreci anlatayım.
Şantiye bitene kadar müteahhit ile sözleşme imzalıyorsunuz. Noter tasdikli sözleşmede İmo’nun belirttiği asgari ücret tutarı maaş belirtilerek şantiye şefliğini üstlendiğinizi taahhüt ediyorsunuz. Fakat siz o şantiye bitene kadar her ay maaş almak yerine sadece bir defaya mahsus cüzi bir para alıyorsunuz. Bu miktar proje büyüklüğüne, tahmini bitirilme süresine göre anlaşmanıza bağlı olarak değişiyor. Her ay maaş almıyorsunuz çünkü siz sadece kağıt üzerinde şantiye şefisiniz. İstisnalar olabilir fakat ülkemizde birçok ilde sistem bu şekilde işliyor.
Bu sisteme ayak uyduranlar hangi mantıkla hareket ediyor?
30000m2’yi geçmediğinizi ve 5 şantiyeyi 3000TL den bağladığınızı düşünürseniz ve 1 yılda hepsi bitse 15000TL. Şantiye şefliği yapan şahıs projeye de imza atabildiğine göre zaten şantiyeye gitmiyorsun e bir proje bürosunda da aylık 1000-1300TL’ye çalışsanız Allah bereket versin. Yapmayın!
İş kazaları sizden soruluyor bunu unutmayın. Maalesef işçilerimiz eğitimsiz. İş güvenliğini sağlayamıyoruz. Müteahhidin umurunda bile değilsiniz! Üç kuruş için mesleğinizi ve geleceğinizi ayaklar altına almayın!
Peki çözüm yok mu? Tabiî ki bir çözümü var. Hepsi birbirine bağlı olarak çorap söküğü gibi gelecek yazının sonunda. Çıbanın başı 5 şantiye ve 30000m2 hakkıdır!
3- Yapı Denetim Şirketleri
Öncelikle yapı denetimler nerelerde zorunludur bir bakalım.
Kanun kapsamı dışında kalan yapılar:
4708 sayılı Kanunun birinci maddesinin 8/8/2011 tarih 648 sayılı KHK’nin 24. maddesi ile değişik ikinci fıkrasında belirtildiği üzere Kanun kapsamı dışında kalan yapılar;
a) 3194 sayılı İmar Kanununun 26 ncı maddesinde belirtilen kamuya ait yapı ve tesisler ile 27 nci maddesinde belirtilen ruhsata tabi olmayan yapılar,
b) Bodrum katı dışında en çok iki katlı ve yapı inşaat alanı toplam 200 metrekareyi geçmeyen müstakil yapılar,
c) Entegre tesis niteliğinde olmayan tarım ve hayvancılık amaçlı yapı ve tesisler,
d) Köy yerleşik alanlarında, belediye ve mücavir alan sınırları içinde olmayan iskân dışı alanlarda ve nüfusu 5000’in altında olan belediyelerin belediye ve mücavir alan sınırları içinde bodrum katı ve çatı arası dışında en çok iki katlı ve yalnızca bir bodrum katın inşaat alanı hesaba katılmaksızın toplam inşaat alanı 500 metrekareyi geçmeyen konut yapıları ile bunların kömürlük, otopark, depo gibi müştemilatıdır.
Kanun kapsamı dışında kalan tüm inşaatlar uygulama projelerinin yapımından ruhsat alımı ve inşaat bitimine kadar kaba tabir ile yapı denetim şirketiyle anlaşılarak denetlenmelidir. Bu denetim için Çevre ve şehircilik bakanlığımızca yapı türü ve sınıfına göre asgari hizmet oranları belirlenmiştir. Buraya kadar her şey güzel. Fakat yine seçimi yapan müteahhit! Denetleyecek kişileri müteahhidin belirlediği bir sistem var burada. Bakınız bu asgari hizmet bedeli devlet kurumuna defterdarlığa yatırılıp işin ilerleme yüzdesine göre hakediş usulü faturalandırılarak devletten geri alınmasına rağmen müthiş kırımlar mevcut.
Nasıl mı? Basit bir örnekle açıklayayım.
Proje türü ve sınıfına göre asgari hizmet bedelinin 10000 TL olduğunu varsayalım. Piyasada kırım olduğundan yapı denetim şirketinin müteahhit ile 8000 TL’ye anlaştığını düşünelim. Kalan 2000 TL’yi yapı denetim şirketi kendi cebinden koyarak devlet kurumuna yatırır. İşin ilerleyişi ve belediye tarafından onaylanan seviye tespitlerine göre hakediş yaparak o parayı zamanla geri alır. Yani her şey müteahhidin elinde! Cebindeki parayı koyarak para kazanmaya çalışan mühendisler topluluğudur yapı denetimler!
Yapı denetimlerin bir acı tarafı da artık projelerin de aynı ofiste çizilerek projelerin ve uygulamanın aynı çatı altında denetlenmesidir. Projecilerin belli bir müteahhit çevresi vardır ve çoğu bir yapı denetime ortaktır. Çünkü müteahhit yapı denetimle ayrı projeciyle ayrı uğraşmak istemez ve çevresi olan bir projeci yapı denetim sahibi için bulunmaz nimettir. Adresi farklı yerde görünse de aynı ofis içerisinde çalışırlar. Yani projeyi denetleyen yine kendi ortağı olduğu müessesedir. Hele bir de belediyelerin proje inceleyen mühendisleri işini savsaklıyor adamına göre muamele yapıyorsa ne kadar doğru, ne kadar sağlıklı projeler ortaya çıkıyor görmeniz lazım!
Peki siz yapı denetimde kontrol mühendisi olarak çalışırsanız ne yapacaksınız?
Cevap çok kısa aslında.
Eğer çalıştığınız şirket az da olsa vicdanlıysa şantiyelerin hem şefliğini hem kontrolünü yapmış olacaksınız. Yani donatıyı da sayacaksınız konsollara da bakacaksınız aksları da kontrol edeceksiniz vs. vs. Çünkü 1 defaya mahsus ücret alan, 5 şantiyesini doldurmaya bakan sözüm ona mühendis o şantiyeye uğramaz hatta yerini bile bilmez! Zaten gelmeyeceği için o ücrete imza atıp mesleğini ayaklar altına aldı!
Eğer şirketinizin de hiçbir şey umurunda değilse sabahtan akşama gezer fotoğraf çeker gelir sisteme yüklersiniz. Çünkü iş çoktur ama yapı denetime birçok arkadaş diplomasını kiralamıştır. Siz ve birkaç kişi fotoğrafçılık yapar belediyede evrak dolaştırırsınız. Ülke genelinde durum böyle.Yine maaşınız 1500-2000 TL arasında olur. Zaten piyasada diploma kiralama olayının fazlalığından diploma bedeli diye bir şey uydurulmuş. Diplomasını kiralayan aylık 1000 TL alıyor. Siz de fazladan fotoğraf çekmeye veya denetleme yapmaya 500-1000 TL alırsınız. Yapı denetimde diplomanız kullanıldığından başka hiçbir iş de yapamazsınız zaten.
%44’ü 1. Derece deprem bölgesinde olan ülkemizde uygulama maalesef bu şekilde…
4-Şantiye Şefliği – Saha Mühendisliği (Kamu İhalelerinde)
Yine yönetmeliklerimize göre kamu ihaleleri yapım işlerinde şantiye şefi ve saha mühendisi bulundurma zorunluluğu vardır. Bu mesleği seçerken sektör ile ilgili bu kadar bilgi sahibi olmasanız da çevrenizden ve stajlarınızdan çeşitli şantiyeleri ve şantiye ortamını görmüşsünüzdür. Kamu işleri altyapı, karayolu, baraj, sulama projeleri, üst yapı kamu binaları inşaatı gibi çok çeşitlidir ve bir kısmı şehir merkezinde iken işlerin bir kısmı taşralardadır. Bana sorarsanız her ne kadar zorlukları olsa da piyasa bu haldeyken başlayacağınız en mantıklı iş kamu işleri alan bir şirkette saha mühendisi olarak başlamaktır. Hem uygulamayı öğrenmiş olursunuz hem iş bitirmeniz olur. Sahada işçi ile muhatap olmak, sorunlara çözüm bulabilmek kendinize güveninizi artırır.
Kurumsal şirketlerde özlük haklarınız ve şartlarınız konusunda sıkıntı yaşamazsınız. Fakat mezun olur olmaz gerek askerlik, gerek tecrübeden dolayı eğer elinizden tutacak bir dayınız yoksa kurumsal bir şirkette başlamanız maalesef çok zor.
Kurumsal şirket olmasın ana yüklenici olmasın da taşeron olsun. Sıkın biraz dişinizi. Kendinizi gösterirseniz, tuttuğunuzu koparan bir yapınız varsa zamanla maaşınız yükselir. Ki zaten diğer belirttiğim seçeneklere göre daha iyi şartlarla işe başlarsınız. Ayrıca baraj ve yol projelerinin maaşları taşrada olduğundan diğer projelere göre daha iyidir. Tüm bu söylediklerimin sizin anlaşmanıza bağlı olduğunu unutmamak gerekir tabi. Kamu işlerinde çalışmanız iş bitirmenizin olması demektir ki iş bitirme çok ayrı bir konu olup özetle ilerleyen zamanlarda kamu ihalelerine girip kendi işinizi yapmak istediğinizde olmazsa olmazınız olacaktır. Tabi kamu ihalesi alıp yapmak çok kolay değildir. İyi ekiplerinizin olması, iyi bir yaklaşık maliyet analizi yapabilmeniz ve bunun için de piyasayı çok iyi bilmeniz gerekmektedir. Anlayacağınız taşın altına elinizi koymak kolay değil. Kamu işlerinin ağır yaptırımları vardır.
Şantiye şefliği ve saha mühendisliği için kurumsal şirketlerde başlamadıkça maalesef bayan arkadaşlarımız için çok uygun olmadığını düşünüyorum. Aşırı yorucu ve bir bayanın pek de rahat etmeyeceği ortamdır şantiyeler. Bayan arkadaşlarımız kurumsal şirketlerde teknik ofislerde başlayabilirler. Taşeron küçük şirketlerde iş tanımı olmadığından sadece teknik ofiste çalışmış olmazsınız o nedenle kurumsal diye diretiyorum.
5-Proje ve Müşavirlik Şirketleri
Proje ve müşavirlik şirketleri proje işinin ve denetim işinin en ciddi yapıldığı şirketlerdir. Genelde kamuya altyapı, yol, baraj projeleri ve/veya kontrol hizmetleri verilir. Üniversitelerde aldığınız teknik bilgileri projeler yaparak uygulayabileceğiniz bir seçenektir. Yerel ve uluslar arası bağlayıcı şartları vardır. Fakat maalesef ülkemizde kamu projeleri de yüksek kırımlarla yapılmaktadır. Maaşlar yaptığınız işe göre değişken olup yine kendinizi göstermenize bağlı olarak hızlıca artabilir. Eğer sahada çalışmak istemiyorsanız bu şirketlerde proje birimlerinde çalışmanızı öneririm. Proje ve müşavirlik şirketleri bakanlıklar Ankara’da olduğundan genelde Ankara’dadır. Uluslar arası proje ve müşavirlik yapan şirketlerde çalışmanız durumunda yurtdışı şansınız olur.
6- İnşaat Eksperliği – Gayrimenkul Değerleme Uzmanlığı
Çok iyi bilgim olmadığından yüzeysel olarak anlatacağım.
İnşaat eksperliği, donatıdan, slump deneyinden uzak bir iştir. Bankanın talebi üzerine mevcut yapının uygulama projesi ile karşılaştırmalarının yapılarak belirli kriterlere göre değer belirleme işlemidir. İnşaat mühendisi olarak eksperlik yapabilirsiniz. SPK lisansı alarak bankadan işi direkt olarak alıp yapabilir veya işi alıp kârınızı alarak başka bir inşaat mühendisine paslayabilirsiniz. Geleceği var mıdır tartışılır fakat şu anda iyi iş yapıyorlar.
7- Belediyelerde Çalışmak
Belediyelerde inşaat mühendisleri imar müdürlüğü, fen işleri müdürlüğü, etüt proje müdürlüğü, yapı denetim ve iskan birimlerinde çalışmaktadır. Belediyelerde çalışmak oldukça zordur. Belediyeler artık iştirak şirketleri kurarak taşeron sistemi ile mühendis çalıştırmaktadır. Maaşlar şehirden şehre değişiyor. Elazığ belediyesinde 2000 TL olan mühendis maaşının Malatya’da 2500 TL, Gaziantep’te 3500 TL civarı olduğunu duydum. Belediyeler daha çok siyasi kurumlar olduğundan kesinlikle tavsiye etmiyorum. Yarınınızın hiçbir garantisi yok. Yönetim değişir siz işten çıkarılır ve köreldiğinizle kalırsınız.
8- Kamuda Çalışmak
KPSS puanınız ve hatta artık birçok kurum için YDS puanınız varsa, sıralamaya girip mülakatı geçebiliyorsanız buyurun sayın meslektaşlarım.
9-Akademisyenlik
Her bölümde olduğu gibi ALES,YDS puanlarınız sonucunda yerleşebilirsiniz. İyi çalışmalar yapmanızı ve vicdanı ile hareket edebilen ahlaklı öğrenciler yetiştirmenizi dilerim.
10- Üretim Sektörü
Ağırlıklı olarak çimento fabrikaları ve yapı malzemeleri üretim tesislerinde iş imkanı bulunmaktadır.
Evet sayın meslektaşlarım, elimden geldiğince çalışabileceğiniz yerleri ve sorunları anlatmaya çalıştım.
%44’ü 1. Derece deprem kuşağında olan ve 1999 depreminden sonra hızlı bir kentleşme ve kentsel dönüşüm sürecinde olan ülkemiz bu şartlar altında yapı kalitesi ve mühendislik sektörü olarak adeta uçurumun kenarındadır.Unutulmamalıdır ki bahsedilen sorunlar sadece inşaat mühendisini değil mimar, eletrik mühendisi, makina mühendisi, harita mühendisi ve jeoloji mühendisinin de çalışma şartlarını etkilemektedir.
Peki tüm bu sorunların çözülmesi için çözüm önerisi nedir? Nasıl bir yol izlenebilir?
Ağırlıklı olarak proje şirketleri, şantiye şefliği ve yapı denetim şirketlerinde olan sıkıntıları sıraladık. Çözüm ise 5 şantiye şefliğinin kaldırılarak 1 şantiye şefliği yapılmasına hak tanımaktır.
-5 şantiye şefliği 1 şantiye şefliğine indirilmeli,
-Yapı denetimlerin denetleyeceği şantiyeleri bakanlık atamalı,
-şantiyeler bakanlıkça 24 saat online denetlenmeli ve belirli periyotlar halinde kamera kayıtlarını yapı denetimlerden istemelidir.
-şantiye şefinin yerinde bulunmadığı şantiyelerde müteahhide ve yapı denetimlere ağır cezai yaptırımlar olmalıdır.
Bu denetim sayesinde şantiye şefliği yapacak kişi 5 şantiyesi olmadığından şantiyesini bilecek ve bir defaya mahsus ücret almak yerine şantiyesinde mecburen bulunduğu için imo asgari bedellerinden aşağı bir fiyata çalışmayacaktır.
Şantiye şefinin imo bedeline çalışması yapı denetimdeki mühendisi şantiye şefliği yapmaya yönlendirecektir. 10 şantiyeye kontrol mühendisi olarak bakmak yerine 1 şantiyede şef olmak daha avantajlı ve maaş olarak tatmin edicidir. Yapı denetim şirketleri mühendisi tutabilmek için hem maaşını şantiye şefi düzeyine getirebilmek için kırım yapmayacak ve çalıştırdığı mühendisinden iş yapmasını düzgün denetlemesini isteyecektir. Kalitenin sağlanması adına uygulamada önemli adımlar atılmış olur.
Proje ofislerinde çalışan mühendisler de aynı şekilde maaş durumundan dolayı şantiyeyi tercih etme eğilimi göstereceğinden, proje ofislerindeki kırımlar da ortadan kalkacak ve hem mühendis maaşı iyileştirilmiş olacak hem de kaliteli projeler ortaya çıkacaktır. Tüm bunlar mimari,elektrik, tesisat projeleri, zemin etüt bedelleri hatta tekniker maaşlarına kadar iyileşme sağlayacaktır.
İmzacı olmayın arkadaşlar. Ekmek teknenizi ve bilginizi üç kuruşa satmayın!
İşini doğru yapan kişileri tenzih ederek bahsettiğim sorunların ülkemiz genelinde olan sorunlar olduğunu belirtmek isterim.
Sorunların siz değerli meslektaşlarımız ile el birliği yaparak çözülmesini ve Türkiyemizi hep birlikte daha güzel günlere taşıyabilmemizi umut ediyor saygılar sunuyorum..
Ahmet SAATÇI
İnşaat ve Çevre Mühendisi
Sorularınız için: www.medeniyetmuhendisleri.com
asaatcii@gmail.com
-
çok güzel bir yazı olmuş. en ince detayına kadar hangi çalışma alanında nelerle karşılaşacağımız yazılmış..
Elinize kaleminize sağlık..
-
faydalı olabilirsek ne mutlu :)
-
8- Kamuda Çalışmak
KPSS puanınız ve hatta artık birçok kurum için YDS puanınız varsa, sıralamaya girip mülakatı geçebiliyorsanız buyurun sayın meslektaşlarım.
baya güldüm :D
-
8- Kamuda Çalışmak
KPSS puanınız ve hatta artık birçok kurum için YDS puanınız varsa, sıralamaya girip mülakatı geçebiliyorsanız buyurun sayın meslektaşlarım.
baya güldüm (http://www.medeniyetmuhendisleri.com/Smileys/SoLoSMiLeYS1/grin.gif)
üstad bildiğin üzere kpss mühendis alımı için o kadar saçma bir sınav ki gırgır yapmazsam çok yazardım. kpssyi de sabaha kadar yazsak değişmeyeceği için başlığı belirtmek yeterli diye düşündüm. :D
-
Gerçekten çok faydali olmuş birde mezun oldum cok para hirsina kapilmamak lazim yeni mezun bir insan taze fidedir iyi yetiştirilirse guzel hasat alirsiniz siz işinizi severek yapin mislini alirsiniz birde teknik eleman muhendis en onemlisi medeniyet muhendisi gibi bakin işinize tüccar gibi değil iyi forumlar.
-
Çok faydalı bir paylaşım olmuş. Elinize sağlık
-
Gerçekten çok faydali olmuş birde mezun oldum cok para hirsina kapilmamak lazim yeni mezun bir insan taze fidedir iyi yetiştirilirse guzel hasat alirsiniz siz işinizi severek yapin mislini alirsiniz birde teknik eleman muhendis en onemlisi medeniyet muhendisi gibi bakin işinize tüccar gibi değil iyi forumlar.
evet çok doğru söylüyorsunuz o da çok önemli bir konu. teşekkür ederim katkınız için
-
Rica ederim diploma herşey ama bazen hiç bir şey buna değinmek istedim.