[Akın Boncukoğlu]

Merhabalar. Projemde arazinin eğiminden kaynaklanarak ; yapının oturduğu taban alanının bir kısmının dolgu yapılması gerekmektedir. Kısaca izah etmek gerekirse; Radye temelin %70 i tabii zemine otururken, %30 u dolgu zemine oturmak zorunda kalıyor. Ortaya çıkabilecek (oturma vs.) problemlerden ötürü yapı sahibi ve mühendisler olarak ; dolgu olan kısıma forekazık yapılmasını uygun gördük. Yani yapının yükünün bir kısmını radye ile zemine aktarırken ; bir kısmını kazıklı radye ile aktarmamız gerekecek. Tecrübelerinizi  ve projelendirme konusundaki bilgilerinizi paylaşırsanız sevinirim.

[YapıMühendisi]

Merhaba
Zemin etüdü yaptırılarak, yerinde inceleme sonucunda karar verilmesi gereken bir durum ancak genel olarak birkaç husus yazabilirim. Tabii zemin demişsiniz ama sanırım nebati zeminin kaldırıldıktan sonra oluşan zemini kastettiniz. Sıkıştırılma yapılmadan yapılacak bir dolgunun üzerine mühendislik yapısı yerleştirmek doğru değil. Bu nedenle yapılacak dolguyu 20 cm tabakalar halinde sererek ve uygun sıkışma oranlarını yakalayarak (silindir vb.) dolgu yapılması yerinde olacaktır. Ardından yeni durumda zemin taşıma gücü vb. diğer paremetreler belirlenerek statik proje şekillendirilir ve fore kazığa ihtiyaç duyulup duyulmayacağı araştırılır. Diğer bir durum ise dolgu yapıldıktan sonra arazinizde nasıl bir görüntü oluşacak? Eğer şev vb. oluşuyorsa bunun duraylılığı da yapıyla bilirkte deprem etkisi altında incelenmeli. Şev vb. için diğer bir durum ise eğer dolgunuz şevli olarak yükseliyorsa, bahsettiğim sıkıştırmanın düzgün olarak yapılabilmesi için ya dolgu alanı etrafı dolgu çalışmasından önce kalıcı istinat duvarı ile çevrilmeli ya da dolgunun şev üstü ile temel arasında yeterli mesafe bırakılarak temel altındaki zeminin yeterince sıkıştırılması sağlanmalıdır. Diğer türlü yapılan dolgu istenen sıkılaşmaya ve taşıma gücüne ulaşmayabilir.

[Akın Boncukoğlu]

Merhaba. Öncelikle teşekkür ederim cevabınız için. Dolgu çevresini sizinde ifade ettiğiniz gibi istinat duvarı ile çevireceğiz. Sormak istediğim husus aslında şu; Ben bu temelin dolguya denk gelen kısmını forekazık ile destekleyerek  çözebilirmiyim? Bunun projelendirilmesi  konusunda tecrübe sahibi değilim. Şuana kadar herhangi bir uygulamada da bu şekilde kısmi kazık hiç görmedim.Yapı yükünün bir kısmını radye ile zemine aktarırken ,bir kısmını kazık ile aktarmak mümkün mü?

[YapıMühendisi]

Merhaba. Öncelikle teşekkür ederim cevabınız için. Dolgu çevresini sizinde ifade ettiğiniz gibi istinat duvarı ile çevireceğiz. Sormak istediğim husus aslında şu; Ben bu temelin dolguya denk gelen kısmını forekazık ile destekleyerek  çözebilirmiyim? Bunun projelendirilmesi  konusunda tecrübe sahibi değilim. Şuana kadar herhangi bir uygulamada da bu şekilde kısmi kazık hiç görmedim.Yapı yükünün bir kısmını radye ile zemine aktarırken ,bir kısmını kazık ile aktarmak mümkün mü?

Benim önceki mesajımda vurgulamak istediğim öncelikle sıkıştırılmış dolgu yaparak, zemin etüdü yapılması ve zeminde taşıma güçlerinin belirlenmesi. Eğer yapınızın temelinde bu taşıma güçlerini aşmayan gerilmeler oluşuyorsa kazığa ihtiyaç duymazsınız. Zaten radye temelin bir avantajı da farklı oturmaları minimuma indirmesidir. Eğer taşıma gücü sağlamıyor ise bahsettiğiniz radye temelin bir kısmı kazıklı olacak şekilde yapılabilir diye düşünüyorum. Böyle bir kazık tasarımında amaç iki taraftaki (dolgusuz ve dolgulu zemin) taşıma gücü değerlerinin benzer olmasını sağlamak olursa farklı oturmalar açısından daha az problem yaşanacaktır. Burada illa fore kazık değil farklı zemin güçlendirme yöntemleri de uygulanabilir.

Eğer mümkünse bu konuda tecrübeli bir geoteknik firmasından hizmet alınmasında yarar olduğunu düşünüyorum. Zaten yeni deprem yönetmeliğimiz de zeminle ilgili birçok konuda zemin alanında tasarım gözetim uzmanlarından hizmet almayı ön görüyor. Maalesef ülkemizde zemin etüdü vs. çok fazla önemsenmiyor, hafife alınıyor. Sonrasında yeni yapılmış okul gibi önemli binaların dahi toprak hareketleri ya da zeminde oluşan oturmalardan dolayı kullanılamaz hale geldiklerini görüyoruz.