Hocam merhaba. TBDY 2018 7.6.9 Perdelerde Boşluklar maddesindeki koşullar sadece deprem perdelerinde geçerli diye biliyorum. Bodrumda toprağı tutması için yapılmış olan bodrum perdesinin en üst kısmında bu şekilde pencere boşluğu bırakılmış. İlgili maddedeki şartları karşılamıyor. Bu maddeye tabi olmasa bile tehlikeli bir imalat olup olmayacağı konusunda şüpheliyim. Bu konudaki fikrinizi merak ediyorum. Teşekkür ederim.

TBDY2018 madde 7.6.1  ve madde 7.6.2.2 ve şekil 7.14 incelenirse bina boyunca devam eden deprem perdeleriyle bodrumda rijitlik  veren perdelerin ayni statude  olmadığı gorülür. Sekil 7.14 ten gorulecegi uzere  bu bosluklar  katlar boyunca surekli  olan  perdeler  icin gecerlidir. Ancak bu durum tabiki  bodrum perdelerinde de uygulanabilir. Sadece bodrumda yer alan ve  gorevi  rijitlik vermek olan yani bodrum katin zeminle  beraber  hareket etmesini saglayan bodrum perdelerrinde acilacak bosluklarda  kısa  kolon olusumuna dikkat etmek gerekir.

hocam bodrum perdelerinde büyük boşluklar bırakılıyor 150*150 gibi buraları daire olarak kullanıyorlar bu durum madde 7.6.9’a tabii midir nasıl yapmak gerekir?

TBDY2018 geneline  bakildiginda  bodrum perdelerinin, bina boyunca devam eden perdelerden ayri degerlendirildigi gorülür. Bu baglamda madde madde 7.6.9 ve ona bagli sekil 7.14 incelendiginde bina boyunca devam eden perdeleri kapsadigi anlaşilir.  Bodrum  perdeleri rijitlik veren, o katin  adeta zeminle hareket etmesini  saglayan perdelerdir ve bina yuksekligince devam etmez, bina boyunca devam eden  perdelerle ilgili hukumlere tabi degildir Bodrum perdelerindeki kismi  bosluklar olacaksa modelleme asamasinda belirlenmeli, daha sonradan proje harici bosluklar acilarak kisa kolon olusumuna meydan verilmemelidir.

Hocam bodrum perdesinde açılan pencerelerde diyelim yan yana bulunan 3 perdeden ortadaki perdede bant pencere açılsa ama yandaki perdelerde boşluk olmasa, kolonların bir yüzü tutulu bir yüzü boş olacak bu durumda kısa kolon etkisinde değişiklik oluşur mu? şekli aşağıdaki gibi çizmeye çalıştım rahat anlaşılması açısından.

Sorunuzu genellestirip birkac yönden degerlendirmeye calisacagim;

Kisa kolon etkisi  demek  kesme kuvvetinin  buyumesi/buyuk olmasi demektir. Hesap kesne kuvvetinin  kapasite  tasarimi  geregi:

V=(Mu + Ma) /  L 

olarak  hesaplandigini  biliyorsunuz. Dikkat ederseniz (L) kolon serbest boyu  ne kadar  kucuk olursa (L  ifadesi payda da)  hesap kesme kuvvrti (V)  o kadar  buyuk olur ve betonarmede  o kadar fazla/sık etriye-ciroz  kullanirsiniz. Bu  baglamda  cizdiginiz sekildeki durumda  kisa olan (L)  yi  yani  yuksek perdenin uzerinden yukari  dogru olculen  mesafeyi (L) kolon serbest  yuksekligi alip tasarim yaparsiniz.

Eger BETONARME  PERDE  bir aksta kat boyunca ise, yanindaki aksta aks boyu pencere varsa betonarme perde ilgili kolonu  +x  ve -x  depreminde  tutar  , kisa kolondan soz efilemez ki buna bant pencere denmez. Ancak bu durum betonarme perde degilde  DOLGU  DUVARLA MEYDANA GELMISSE yani aksin biri tamamen duvarla  orulu yanindaki fuvarda  aks  boyu pencere boslugu birakilmissa  bu furumda KISA KOLON ETKISI    soz konusudur, cunku duvar perde gini degildir, perde gibi yatay donatilar kolon icine girmez ve  +x depreminde kat boyu olan duvar kolonun otelenmesini onlemesine ragmen deprem yön degistirdiginde yani -x durumunda  kat boyu olan duvar kolonunun diger yondeki otelenmesini onleyemez ve kisa kolon olusumu mumkundur. Dolgu duvar ve perde  davranidi farklidir.