ahmet bey merhaba. yeni yönetmeliktede eskisinde olduğu gibi eşdeğer deprem yükü yöntemiyle buldugumuz değer modal analizden çok daha fazlaysa belli katsayılar, hesaplamalar ile deprem kuvvetimizi büyütüyoruz.
modal analizle bulduğumuz deprem kuvveti zaten daha gerçekçi bir yaklaşım değilmidir? neden bu aradaki fark fazlaysa biz bu katsayılarla deprem kuvvetini büyütüyoruz? yönetmeliğin bu büyütme katsayısındaki gerekçesi nedir.sistemde belirli düzensizlikler oldugunda zaten modal analizle çözüme yönlendiriyor bizi yönetmelik, aynı zamanda bunu tekrar eşdeğer ile karşılaştırıp neden bir büyütme yapıyoruz.

Ve bu yöntemlerle bulduğumuz deprem kuvvetinin fazla miktarda farklı oldugu taşıyıcı sistemler ne tür sistemlerdir , neden büyük farklar ortaya çıkar? Hangisi güvenlidir?
tesekkur ederim.

Merhaba

Esdeger  deprem yukunu  modal analizden ayirmayin. Aslinda  ayni seyler. Esdeger deprem yuku yontemi, modal analizin ozel hali, sadece  birinci modu dikkate alip hesap yapiyorsunuz, hepsi bu. Birbirinden farkli yontemler degil aslinda. Sadece birinci moda gore hesap yaparsaniz esdeger deprem yuku, 1,2,3,4,5,6…. modlari  dikkate alip  hesap yaparsaniz mod birlestirme yontemi oluyor.

Mod birlestirme yonteminde, yapinin diger modlarinida dikkate aliyorsunuz, sadece  birinci mod(hakim periyot) degil.

Yapinin dinamik ozelliklerini ne belirler? Sadece  kutle ve elemanlarin rijitligi.  Deprem yuku, ruzgar yuku vb  durumlar dinamik ozellikleri belirlemez. Sadece kutle ve rijitlik hepsi bu. Eger bir yapinin birinci modunda kutle katilim orani %100 olsa, esdeger deprem yukuyle mod birlestirmede  ayni sonucu bulursunuz. Modlar farkli oldugunda degisik modlardaki etkileri es zamanli olmadigindan birlestirmeniz gerekir. Direkt toplayamazssiniz. Bunun yaninda yapinin rijitligini birebir bulmamiz pek mumkun degil, ufak bir catlak bile degistirir. Keza kutle icinde ayni  sey gecerli. Ayrica yapida ongoremefigimiz/yada
sonradan ortaya cikan duzensizlikler atalet kuvvetlerinin dagilimini  degistirebilmekte. Yonetmelik  yapicilar da modal analizle , esdeger deprem yukunu  birbirine yakin cikarmak icin daha dogrusu deprem yukunu buyutmek ivin boyle bir yol bulmuslar. Dusunceleri fogrudur/yanlidtir bilmem, ama yonetmelige  yukarida bahsettigim sebepler nedeniyle bu  kalibrasyonu  koymuslar.

Hocam merhaba,

Uzun zamandır aklıma takılan bir konuda size danışmak istedim. Normalde eşdeğer deprem yükü yönteminde birinci moda göre (yani hakim periyot) hesaplıyoruz diye biliyorum ancak yazılımlarda şunu farkettim deprem yükünü eşdeğer olarak girdiğimde eğer kütle katılım birinci modda en yüksek değilse birinci modu (yani hakim periyodu) kullanmıyor, X ve Y yönleri için kütle katılımı en yüksek periyotları alıyor. Bunun nedeni nedir?

Merhaba,

Esdeger  deprem yukü  yonyemi mod birlestirme  yonteminin  ozel halidir.  Yani mod birlestirme yonteminde birden cok mod  dikkste alinirken esdeger deprem yuku yonteminde  sadece bir mod dolayisiyla  hakim petiyot alinir.  Binanin davranisi dusunuldugunde  sadece  duzgun binalarin, duzensiz olmayan binalarin ve  tek modda mumkunse %100 kutle katilimin olacagi binalar  esdeger  deprem yuku yontemine  uygundur. Bu tip binalarda  fazka rastlanmadigindan  zaten esdeger  deprem yuku uygulayacaginiz binakar kisitlifir, burulma duzensizligi 2 p den kucuk olacak, B2  olmayacak gibi.  Esdeger deprem yuku yonteminde  buldugunuz Tp  bina hakim periyoduna tekabul eden  Sa degeriniyani ivme degerini  binanin TUM KUTLEDI ile carparsiniz,  V= m x Sae  oysa  hakim peroyoda tum kutle  katilmidmidir? Hayir  katilmamistir.  Ama yonetmelik dize tum kutle  katilmus  gibi  hesap ettirir ki  deprem kuvveti  buyuk  cıksın yonetmelik risk almasin. Tp  hakim periyod spektrum egrisinde en buyuk periyot oldugundan  egrinin  nispeten alt kisimlarina  kayar, dolayodiyla Sa degeri buna bagli olarak  biraz kucuk cikar. Kutle katilimin cok oldugu  diger periyotlar bazen sizin doylediginiz gibi  daha kucukutur ve bu periyotlar spektrum egrisinin daha ustunde platoya  daha yakin yer alir ve daha buyuk Sa ile  karsilasirsiniz.periyot kucukse deprem kuvveti buyur.  Bu yuzden bazi yazilimlar zorunlu olmasa da  hakim periyod yerine  daha cok kutlenin  katildigu  daha kucuk saniyeleri(periyodu) dikkate alirlarki  y eksenindeki  Sa  degeri buyuk  cikdin ve mxSa  geregi deprem kuvveti buyuk ciksin ve emniyet saglansin. Her halukarda  esdeger deprem yukunde tum kutle hesaba girer. Zorunluluk olmamasina ragmen , sadece hakim periyot ile islem yapilabilir olmasina ragmen  yazilimlarin bazilari  kutle katilimin  daha buyuk okdugu daha kucuk periyodu secip  esdeger  deprem yukunun  buyuk cikmasini  isterler. Yonetmelikler  minimum  sartlari onerdiginden yazilimin deprem  yukunu daha  buyuk cikaran bu yaklasimlari yanlis degildir, yonetmeligin istediginin  bir derece ustudur.