Ahmet hocamın affına sığınarak bu konuyla alakalı çok kavga etmiş biri olarak bi teknik rapor hazırlamıştım onu takdim etmek isterim. Yanlışım varsa Ahmet hocamın düzeltmesini isterim. İki parça olarak paylaşacağım. Öncelikle kavram karmaşası için;

DİŞLİ, NERVÜRLÜ, ASMOLEN VE KASET DÖŞEMELİ SİSTEMLER 
Tanımlar:
• Dişli – Nervürlü Döşemeler:  Dişli ve nervürlü döşeme aynı şey olup sadece isim farklılığı vardır. İnce bir döşeme ve birbirine paralel diş ve ya nervür denen küçük kirişçiklerden oluşur. Dişler arası herhangi bir dolgu malzemesi olan asmolen ve ya gazbeton ile doldurulmamışsa bu isimle anılırlar. Tek yönlü dişli döşeme ve ya çift yönlü dişli döşeme olarak ikiye ayrılırlar.
• Asmolen Döşeme: Dişli döşemeler de diş araları asmolen (tuğla ve ya gaz beton) dolgu malzemesi ile doldurulmuşsa bu isimle anılırlar. Aralarında ki tek fark budur. Tanımından da anlaşılacağı gibi asmolen döşemeler, dişli döşemelerdir. 
• Kaset Döşeme: Kaset döşeme tabiri ne TBDY – 2018-Deprem Yönetmeliğinde ne de TS500 şartnamesinde geçmemektedir. Çift doğrultulu dişli döşemeler de dolgu malzemesi kullanılmaması durumunu ifade etmek üzere piyasada ve mühendislik etiğinde özel olarak verilen isimdir. Ayrıca bir yönetmeliği ve şartları yoktur. Çift doğrultulu dişli döşemelerin şartlarına tabidir.

    İlgili yönetmelikler incelendiğinde çıkan sonuç şudur ki; dişli döşemeler tek ve ya çift yönlü olsun, dolgulu ve ya dolgusuz olsun döşeme diş aralıkları en fazla 70 cm olan döşemelerdir.  (Diş ve döşeme kalınlık şartları için yönetmeliklere bakınız). Yukarda ayrı ayrı olarak isimlendirilen tüm sistemler sadece tek yönlü ve ya çift yönlü olması durumuna göre değerlendirilip dolgulu, dolgusuz, kaset diye değerlendirmelere tabi tutulmamalıdır.
    Yine TBDY – 2018 yönetmeliği incelendiğinde tek yönlü dişli döşemeler için bazı kısıtlamalar getirilmiştir. DTS=1’de perdesiz olarak kullanılamayacağı, DTS=2,3 ‘ te en fazla 17.5m yüksekliğinde yapılabileceği, yüksek sünek olarak tasarlanamayacağı, perde kullanılsa dahi istenilen yükseklikte binalarda kullanılamayacağı gibi. Yönetmelikte ilgili tüm kısıtlamalarda bahsedilirken özellikle tek yönlü dişli döşeme tabirinin kullanılması dikkat çekicidir. Çünkü söz konusu tabirin kullanılması ilgili kısıtlamaların çift yönlü dişli döşemeler için geçerli olmadığı anlamını taşımaktadır. Yani çift yönlü dişli döşemeler ile dolgulu ve ya dolgusuz olsun perdesiz, yüksek sünek, istenilen yükseklikte bina tasarlanabilir.
    Yine yönetmelikler ışığında eskiden kaset döşeme diye tabir edilen 70 cm’den büyük boşlukları olan döşeme sistemi kullanmak yönetmelikte tanımı yapılan ve ya atıf yapılan bir döşeme sistemi değildir. Ayrıca piyasada kaset döşeme olarak tabir edilen bu döşeme, aslında kirişli – plak döşemenin kirişleri birbirine saplanmış modellemesidir. Bir diğer konu ise bu söz konusu model yapı denetim kontrol föyüne göre saplama bir kirişe başka bir kiriş saplanamayacağı maddesine aykırıdır. Sonuç olarak yönetmelik ve kontrol föyü ışığında kaset döşeme diye tabir edilen döşeme tasarımı illa ki yapılacaksa bu dolgusuz çift yönlü dişli döşeme olarak adlandırılacak ve bu döşemenin şartları sağlanacaktır.

Ayrıca Yönetmelik Maddeleri Ve sonuç İçin;

ÇİFT DOĞRULTUDA ÇALIŞAN DİŞLİ DÖŞEMELER İÇİN TEKNİK RAPOR

İlgili Yönetmelik Maddeleri:
1) TBDY2018 – MADDE 4.3.4.3

    Deprem etkilerinin tamamı moment aktaran süneklik düzeyi sınırlı betonarme çerçevelerle karşılanan taşıyıcı sistemler (Tablo 4.1’de A31, B31, C31 taşıyıcı sistemleri), sadece DTS=3 ve DTS=4 olan binalarda kullanılacaktır. Dolgulu (asmolen) veya dolgusuz tek doğrultulu dişli döşemeli betonarme çerçevelerden oluşan taşıyıcı sistemler de, perde içermedikleri takdirde, süneklik düzeyi sınırlı taşıyıcı sistemler olarak sınıflandırılacak ve sadece DTS=3 ve DTS=4 olan binalarda kullanılacaktır. Bu tür taşıyıcı sistemler, süneklik düzeyi yüksek betonarme bağ kirişli (boşluklu) ve/veya boşluksuz perdeler veya süneklik düzeyi yüksek çelik dışmerkez ve/veya merkezi çaprazlı çerçeveler ile birlikte düzenlenerek süneklik düzeyi karma sistemler olarak yapılabilir (Tablo 4.1’de A2, B2, C2 taşıyıcı sistemleri).

2) TS500 – BÖLÜM 11.5

    Bölüm 11.3 de verilen genel ilkelere uygun olarak, iki doğrultuda çalışan dişli döşemeler de düzenlenebilir. Bu tür döşemelerin yapısal çözümlemelerinde yapı mekaniği ilkelerine, boyutlandırma ve donatı düzenlemelerinde ise Madde 11.3.3 de verilen kurallara uyulmalıdır.

3) Ayrıca Bkz. TBDY2018 – Tablo 4.1 – Bina Taşıyıcı Sistemleri için Taşıyıcı Sistem Davranış Katsayısı, Dayanım Fazlalığı Katsayısı ve İzin Verilen Bina Yükseklik Sınıfları

    Gerek TBDY2018 gerek TS500 yönetmelik ve standartları incelendiğinde; Tek Doğrultuda Çalışan Dişli Döşemeli sistemlere özel bazı şartlar getirilerek kısıtlamaya gidilmiştir. Söz konusu yönetmelik ve standartlarda, ilgili her bir bölümde özellikle Tek Doğrultulu Dişli Döşeme ibaresinin geçmiş olması, ilgili maddenin Çift Doğrultulu Dişli Döşemeleri kapsamadığı anlamına gelmektedir. Bu sebeple konu ile alakalı olarak    TBDY2018-Madde 4.3.4.3’te ve TBDY2018 Tablo 4.1’de A23 ve A24 tip taşıyıcı sistemlerde tek doğrultulu dişli döşeme ibaresinin geçmiş olması, ilgili maddenin çift doğrultulu dişli döşeme sistemler ile alakalı olmadığı sonucunu doğurmuştur.

    Yine TS500 – Bölüm 11.5’te yer alan çift doğrultuda çalışan dişli döşemelerin, Bölüm 11.3’te verilen genel ilkelere uygun olarak düzenlenebileceği ve bu düzenlemeler yapılırken Madde 11.3.3 verilen kurallara uyulması gerektiği belirtilmektedir. İlgili madde de çift doğrultulu dişli döşeme tasarımı yapılırken sadece TS500’de 11.3 bölümü ve 11.3.3 kurallarının uygulanması gerektiği ile ilgili bağlayıcılık belirtilmiş ancak TBDY2018 yönetmeliğinin hiçbir bölümüne atıfta bulunulmamıştır. Bu sebeple TS500’ de ki ilgili bölümlerden, çift doğrultuda çalışan dişli döşemeler ile statik tasarım yapılabileceği, yapılırken TS500’de yer alan ilgili koşullara uyulacağı sonucu çıkarılmakta ancak TBDY2018’de tek doğrultuda çalışan dişli döşemelere getirilen kısıtlamalara tabi tutulacağı sonucu çıkarılamamaktadır..

Hocam teşekkürler ilginiz için. Sizce iki doğrultuda nervürlü döşeme yapıp yatık kirişlerle sistem kurduğumuzda yanal rijitlik, süneklik normal kirişli döşemelerdeki gibi oluyor mu? Çünkü çoğu zaman aynı süneklik katsayılarını alıyoruz. Şunu demek istiyorum 50/32 kirişli bir sistemle 25/50 bir kirişli sistemin sünekliği aynı oluyor mu?. Ayrıca diyafram etkisi, döşemelerden yük transferleri kirişli plağa göre daha zayıf olmuyor mu?

Ahmet hoca da daha önce bu konuda defalarca kez tekrar etmişti. Kirişli-plak döşeme ile nervürlü döşeme sağlık açısından kıyaslanamaz. Yanal rijitliğinin kirişli döşemeye göre daha az olduğunu zaten bilmekteyiz, bir diğer sıkıntısı ise sağlıklı bir salınım gerçekleştiremiyor olması (süneklik). Yönetmelikte belli şartlarla tek yönlü de çift yönlü de nervürlü döşemeler yapılıyor yukarda bahsedildiği şekilde ama bu konuyu ülkemizde artık tartışma konusu olmaktan çıkarıp yönetmelikten bir açık aramak yerine bu şekil tasarım yapmamayı şiar edinmeliyiz diye düşünüyorum.

Yüksek sünek boşluksuz perdeli bir sistemde R=7 alınıyor bildiğiniz üzere. Yatık kirişler ve iki yönlü nervürler olduğunda da 7 alabiliyoruz yönetmeliğin açığından dolayı. Peki sizlere soruyorum bu insiyatifi aldığımızda ( iki yönde nervürlü,kaset döşeme tasarladığımızda) R’yi yada bina önem yatsayısını standarttan daha güvenli mi almalıyız? Yoksa kolon kesitleri, donatılandırılması gibi durumlara yoğunlaşmalı mıyız? Yoksa kirişli döşeme gibi ekstra bir güvenlik unsuru barındırmadan tasarım mı yapmalıyız?

Yönetmeliğe aykırı olmayan farklı tasarımlar sizin tercihiniz olur