Ahmet Hocam merhabalar,

Öncelikle yazılarınızı büyük bir beğeniyle takip ediyoruz. Sizlerden bir şeyi aydınlatmanızı rica edecektim. Yeni yönetmelikte haritadan bulduğumuz Ss ve S1 ivme değerleri var ki siz benzetmek adına önceki yazılarınızda bunu önceki yönetmelikteki yer ivmesi olan Ao gibi düşünebilirsiniz demişsiniz. Ardından bu harita değerlerini zemin katsayılarıyla çarparak SDs ve SD1 buluyoruz. Merak ettiğimiz nokta şu bazen bu zemin katsayıları SDs azaltırken SD1 artırabilir. Bu ne anlam ifade ediyor. Böyle bir zeminde kısa periyoda sahip bir yapı yapmak uzun periyotlu yani yüksek bir yapmaktan daha iyidir mi? Ya da tersi bir durumda SDs değeri artıp SD1 değeri azalsa böyle bir yerde yüksek katlı yapmak daha doğrudur mu diyeceğiz rezonans vb etkiler açısından? Saygılarımızla.

Merhaba

S1 bildiginiz uzere 1 saniyelik periyota denk gelen spektral ivme  katsayisi. S1 sayesinde Tb periyodunu ve Ta  periyodunu buluyorsunuz. (Hatirlayiniz Tb=SD1/SDS ve Ta=0.2Tb). Bu periyotlar yani Ta ve Tb periyotlari sizin kose periyotlariniz. Ivme sspektrumunda Ta e Tb arasi duz bir plato. Yani yapi periyodu Ta ile Tb arasinda ise yapida en fazla deprem kuvveti olusur. Yspida nispeten az deprem kuvveti olusmasini istiyorsaniz Y, yapi periyodunuzun Ta ile Tb arasinda olmamasi gerekir, nispeten uzak olmasi gerekir. Ta ile Tb arasi yapi periyodu ile bina periyodunun cakistigi yani rezonansin oldugu  bolgedir. Siz yapinizi tasarkarken SS yada  S1 buyuk mus yada  kucukmusten ziyade  Ta ve Tb yi bulup ivme spektrumunu bulacaksiniz ve yapi periyodunun  Buldugunuz Ta ile Tb arasina cok yakin olmamasina gayret edeceksiniz. Ta ile Tb ye yakin olursa ne olur? Yine tasarim yaparsiniz ama yapinizda epey buyuk deprem kuvvrtleri olusur ve buyuk kuvvetlere  gore tasarim yaparsiniz/yapmak zorunda  kalirsiniz

BU konuyu anladık hocam . yanlız anlamadığım kısım  Ss 1 ve 1den büyük değerler için ZA zeminden ZE ye giderken ivmeler artması gerekirken neden ZC ye kadar artıyor. ZC den ZE ye kadar tekrar düşüyor?

Deprem riski az olan yerlerde bu ivme ZA dan ZE ye kadar süreki artarken Özellikle büyük ivmeye sahip yüksek deprem riski taşıyan bu yerler de neden böyle ZC den sonra azalıyor tasarım ivmeleri?

Söyle bir açılama gördüm ama hala anlayamadım .” 2018 TBDY’de verilen koordinata dayalı
deprem parametrelerinden SS değeri ilgili
bölgenin deprem etkisini, S1 değeri ele alınan
bölgenin zemin özelliklerini ifade etmektedir.
2018 TBDY ile birlikte verilen deprem tehlike
haritaları zemin ortamının en üst 30 m’sindeki
ortalama kayma dalgası hızının 760 m/sn
olduğu zemin durumu için oluşturulmuştur.
Bu değer deprem yönetmeliğinde tanımlanan
zemin sınıflandırmasında ZB ile ZC arasında
bir değere karşılık gelmektedir [14]. Bu
nedenle 2018 deprem yönetmeliğinde verilen
yerel zemin etki katsayısı tabloları (Tablo 3,
Tablo 4) ZA ve ZB yerel zemin sınıfları için
bir azaltma ZC, ZD ve ZE zemin sınıfları için
ise bir büyütme öngörmektedir. Sadece, SS
ivme parametresi için verilen FS yerel zemin
etki katsayısı değerleri SS’in 1 ve 1’den büyük
olduğu durumlarda ZC zemin sınıfından ZE
zemin sınıfına doğru yapılması gereken
büyütme oranında bir azalma göstermektedir.
Bunun nedeni ivme değerlerinin büyük olduğu
durumlarda ek bir zemin büyütmesinin önüne
geçmektir.”

”2018 TBDY’de verilen koordinata dayalı
deprem parametrelerinden SS değeri ilgili
bölgenin deprem etkisini, S1 değeri ele alınan
bölgenin zemin özelliklerini ifade etmektedir.”

Neden zemim etki katsayilari YUKSEK IVMELERDE  VE  YUMUSAK ZEMIMLERDE  AZALIYOR? Soru bu.

Cunku  yumussk zeminlerde  de bir benzetme yapilirsa  plastik mafsal olusuyor.  Soyleki  deprem aninda  dalgalanan yumusak zeminden dolayi  binada  ivme artiyor. Kaya zeminde  ise ekstradan zemin dalgalanmasindan dolayi bir ivme  olusmuyor. Ancak zemin cok yumusaksa, mesema su dakgasini  dusunun, hafif ruzgarda yavas yavas dalgalaniyor, ancak ruzkar cok hizli oldugunda  tam dalgskanna olmuyor ve su dalgasinin ustu kitilarak dusuyor, dalga yukseklihi artmiyor, benzetme olursa sudaki pladtik mafsal. Yumussk zemindeki harekette bu dalga gareketi gibi. Kum zemin dalgalaniyor, ama cok yuksek yer ivmelerinde kumu  ust kismi tam dalga olusmadan kivrilip  yere dusuyor ve  yrr dslgasinin ta. Etkisi binaya gecemiyir, zeminde pladtik mafsal olusuyor. Aynen bu davranis nedeniyle  yuksrk ivmerde yumussk zemierde  etki  katsayisi  nispeten  dusuyor,