hocam merhaba. bir çok paket programın yöneticileri bu konu hakkında ”negatif gerilmeler çoğunlukla 0.9g içeren yüklemelerde oluşur. bunun anlamı da yapı inşaa halindeyken yani tam yüklenmemiş iken olan bir depremde yapı davranışını gösterir. bu durumda hem ölü yüklerin 0.10’u yoktur hem de hareketli yük yoktur.
ancak negatif gerilme g ve q içeren deprem yüklemelerinde veya sadece düşey yüklerin olduğu yüklemede çıkıyorsa bu negatif gerilmeleri bertaraf edecek şekilde önlem almalısınız.” gibi bi görüşü var ayrıca temel alanının 0.2 si kadar bir alansa görmezden gelebilirsiniz diyor. sizin görüşünüz nedir bu konuda?
Merhaba,
Oncelikle negatif gerilmenin teorik anlamina bakalim. Negatif gerilme toprakta basinç degil CEKME olusmasidir, toprakta havaya kalkmaya calisan temeli geri getirmeye calisamayacagindan TOPRAKTAKI cekme gerilmesi problem yaratir.
Konuyla ilgili kisisel dusücelerim şoyle:
0,9g yuklemelerinde cikan negatif gerilmelerini fazla ciddiye almaya gerek yok cunku binada sabit ve isletme yukleri henuz yok ve bina kullanilmiyor. Ancak G+Q kombinasyonunda temeldeki hicbir mesh te negatif gerilme olmamali. G+Q yuklemesinde negatif gerilme genelde geometrik olarak cok duzensiz bir yapida cok nadir olusur. Bu durumda tasiyici sistem degistirilmeli, burada tolete edilecek bir durum soz konusu degil. Eger sadece deprem yuklemelerinde olusan bir negatif gerilme soz konusu ise bu kısmi olarak depremde olusacak bir negatif gerilmedir oda tasarim depreminde olusur, depremden sonrada negatif gerilme ortadan kaybolur, cogu zaman yasarim depreminden daha dusuk durumlarda bile bu negatiif gerilmeye rastlanmaz. Zeminde modellediginiz meshler birbirine yardim eder lokal kenfi basina calismaz, yani bir meshteki buyuk gerilmede negatif gerilmede aslinda diger meshlerce alinir/alinmaya calisilir, bir meshte negatif gerilme olusiyorsa(deprem kombinasyonunda) temel o noktasi kalkmaya calisiyor demektir ve temel diger ucundaki temel basinci artar bu sekilde negatif gerilme tolere edilebilir. Bu baglamda genelde koşe ve kenarlarda rastlanan negatif gerile icin meshlerin %10 undan fazlasinda negatif gerilmeye sadece deprem kombinasyonlarinda izin verilebilir kanaatindeyim, deprem kombinasyonlarinda negatif gerilme olusan mesh sayisi %10 dan fazla ise tasiyici sistede degisiklige gidilmelidir Ayrica winkler modelinide temele iyi uyarlamak gercek manadaki negatif gerilmeleri gormeniz acisindan faydalidir. Degisken yay katsayilari kullanarak temel modellenmelidir. Orta bolumde 1k, ikinci yuzde 25 lik misimda 1,5k, son kenar kisimda da 2k olarak yay katsayilari dusunulmeli ve modellenmelidir, gercek davranisa en uygun cozum budur.
Winkler modellemesi icinde asagidaki videoyu izleyiniz.