Ahmet bey,
yanal burulmalı burkulmada kesitin kritik bölgesi basınç başlığı diyoruz ve basınç tarafını tutmaya çalışıyoruz. ancak bir elemanda örneğin kiriş orta bölgesinde ve mesnet bölgesinde çekme ve basınç bölgeleri değişiyor. bu durumda atılan elamanların aynı kotta olması sakıncalı değilmidir. özellikle yatay caprazlarda bunun değişkenlik gösterdiğini görmedim. düşüncem mi yanlıs yoksa benim mi dikkatimden kaçıyor imalatta bu husus.
bir diğer sorum ise noktasal stabilite bağlantısında rijit desteğe bağlanmaması durumunda bu elemanın stabiliteye katkısı yok diyebilirim sanırım. çünkü direk mesnete yük aktaramıyor. ancak devam eden yatay çapraz elemanlarında resimdeki gibi her nokta mesnete bağlı değil. bu durumda burkulma boyuna katkısı olmaması beklenmezmi
tesekkürler..
Burkulmalari yerel burkulma ve eleman bazinda burkulma olarak degerlendirmek gerekir. Yerel burkulmalar egilme etkisinden dolayi kesitin basinc bolgesinde(alt yada ust baslik) olusur. Bu yuzdendir ki yonetmelikte kesit kalinliklari belirtilmistir(tablo 9.3). Yerel burkulma egilme etkisinden dolayi olusan kuvvet cifti neticesi ortaya cikar. Baslik kalinligi yeterli degilse, ilgili baslik egir-bukulur ki buz buna zaten bildiginiz gibi yerel burkulma diyoruz.
Yanal burulma bildiginiz uzere eleman uzerindeki yayili yuklerden olusur. Genel burkulma da normal kuvvet etkisinden olusur. Kirislerde normal kuvvet olmadigindan statik halde burulmali burkulma ayni anda olusmaz, ancak deprem durumunda malum kiriste de ayni kolon gibi eksenel kuvvet olusur. Burulmali burkulma egilme etkisinden dogan kuvvrt ciftinden degil, deprem etkisinden dolayi ortaya cikan eksenrl kuvvetin bir neticesidir. Bu yuzden depremli durum dusunulerek kirisin zayif kesit yonunun burkulmasi onlenmeye calisilir. Illa kirisin her noktasindan destek koyarak burkulma boyunun azaltilmadi gerekmez. Mesela bir kirisin zayif yonunden ortadan bir baglanti yapsaniz burkulma boyunuz bir snda yari yariya duser(L/2). Bu baglamda da yonetmelikdenklem 9.2 ve 9.3 te size yanal burkulma baglantilarinin max ne kadar olacagini soyler. Mesela kirisler arasinda bir doseme var ise bu takdirde zaten kiris genel burkulmaya karsi her noktadan tutulu oldugundan ekstra bir hesap yapmaniza gerek kalmaz. Sekil olarak gonderdiginiz caprazli sistemlere gelince, diyagonalin biri cekmeye calisirken digeri badinca calisir. Kolon burkulmaya calistiginda, diyagonalde ters yonde bir kuvvet olusmustur. Bu kuvvet burkulmayi onleyici yondedir.dolayisiyle bu elemanlarin stabiliteye katkisi vardir.