ZEMIN _ TAŞIYICI SİSTEM İLİŞKİSİ
Proje muhendisleri malesef zemin etudlerine pek itibar etmemekte. Ruhsat almak icin hazırlanması gereken bir rapor olarak gormekte. Zemin etüdlerini projeye baslamadan tam olarak inceleyen proje mühendislerinin sayisıda oldukca az. Proje muhendisleri rapor hazırlanmadan jeoloji muhendisine telefon ediyor zemin tasima gücu ile yatak katsayisini zemin sinif ve gurubunu ogrenip masasındaki bir A4 kagidina not edip projeyi şekillendiriyor. Ne kadar yanlış bir tutum, ne kadar mühendislikten uzak bir tutum.
Oysaki zemin özellikleri yapınızda oluşacak deprem kuvvetlerini belirler.Dolayısıyle dizayninız için hayati onem tasir.Ayni buyuklukte , aynı parselde birbirine eş iki binada taşiyıci sisteminize göre farklı deprem kuvvetleriyle çalısmak zorunda kalirsınız. Yani bu zeminde su kadarlik bir deprem kuvveti olusur demeniz mumkun degildir.
Bir yapı projelendirmeye başlayacağınizda elinize kalemi almadsn mutlaka zemin etüdünu tam olarak elinize almalı ve incelemelisiniz. Daha sonra taşıyıcı sisteminizi zemin etudunude dikkate alarak planlamalisiniz.Degisik zemin turlerinde ayni buyuklukteki eş binalar icin farkli tasıyıci sistemler düzenlenir.Mesela ullemizdeki en iyi zeminle en kotu zemin uzerine yapacaginiz 5 katli eş yapınin tasiyıci sistemi syni olamaz/olmamıdir. Zemin etüdu sadece temel projelendirmesi icin gerekmez. Belkide ondan da onemlisi üst yapı taşıyıcı sistem dizayninda zemin etudü onemlidir.
Hakim peroyodu cok ufak olan isleten sert bir zemi de yapacağiniz yapinin periyodu büyuk olmalıdir.Yapinin yuksekligi vb onemli olmakla beraber bu tur zemine yapacaģniz yapının tasiyıci elemanları narin olmalidir. Bunun gibi hakim periyodu yüksek olan zeminlere yapacaginiz yapinin periyoduda mumkun mertebe düsuk olmalidir.Dolayısiyle daha rijit bir taşıyicı sistem secilmelidir.
Tasıyıcı sistem planlarken mümkün mertebe zemin periyodundan uzaklasmak gerekir.Zemin periyodu büyükse yapınızin periyodunun düşük olmasına çalısmali ; zemin perodu küçükse yapi periyodunuzun büyuk olmasina calısmalisiniz. Yapi periyodunuz ile zemin periyodu birbirinden ne kadar uzak ise, yapinız o derece kuçük deprem kuvveti olüşturur…
Ahmet CELIKKOLLU
Insaat Muhendisi
ESKISEHIR
5419 7 3 01 51
‘Ahmet Çelikkollu Yazıları (Arşiv)’ forumu yeni tartışmalara ve yanıtlara kapalı.